DLSS 5 trên GPU AMD: thành công kỹ thuật nhưng đổi lấy hiệu năng đáng kể

Một nhóm phát triển độc lập vừa đưa chức năng Neural Rendering của Nvidia — DLSS 5 — chạy trên phần cứng Radeon. Tuy đây là bước tiến kỹ thuật ấn tượng, kết quả thực tế cho thấy việc tận dụng mô hình AI này trên GPU AMD hiện vẫn tốn kém về hiệu năng, khiến trải nghiệm chơi game chưa thể coi là hữu dụng với hầu hết người dùng.

Điểm nổi bật: cái gì đã được đưa sang AMD?

Công cụ mang tên DLSS-NR-on-AMD do tác giả danielblnc phát triển cho phép mô hình Neural Rendering của DLSS 5 vận hành trên card Radeon. Ban đầu nó được thử nghiệm trên dòng Radeon RX 9000 (tiêu biểu là RX 9070 XT) và có thể chạy một số mẫu RDNA 3, mặc dù hiệu năng trên nhóm card cũ hơn kém hơn nhiều.

Hiệu năng thực tế: con số nói lên vấn đề

Các kết quả thử nghiệm công khai cho thấy mức khung hình khi bật DLSS 5 trên hệ AMD thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng. Ví dụ, Cyberpunk 2077 trên RX 9070 XT đạt khoảng 33 FPS ở 1080p với DLSS 5 — đã cải thiện so với bản đầu (~28–30 FPS) nhưng vẫn là con số thấp với một GPU hàng đầu của AMD.

Một số thử nghiệm khác ghi nhận dao động lớn giữa các hệ: có trường hợp tốc độ giảm từ trên 80 FPS xuống còn 11–12 FPS sau khi bật DLSS 5; người dùng khác báo giảm từ ~120 FPS xuống còn ~30 FPS. Mặc dù các hệ thử nghiệm không đồng nhất về trò chơi, cấu hình hoặc phiên bản công cụ, xu hướng chung là DLSS 5 đang đặt áp lực rất lớn lên GPU Radeon.

Tại sao hiệu năng kém? Về mặt kỹ thuật

DLSS 5 được Nvidia thiết kế để chạy trên phần cứng có Tensor Core chuyên dụng; đó là nơi mô hình neural rendering được tối ưu để xử lý nhanh các phép toán AI. Trên AMD, dự án không dịch thô mã CUDA sang môi trường khác mà thay vào đó viết lại phần thực thi mạng thần kinh cho kiến trúc Radeon bằng các kernel HIP, tổ chức lại bộ nhớ và tích hợp lại luồng xử lý vào game.

Công cụ tận dụng luồng xử lý hình ảnh của FSR (Frame Generation/Frame Super Resolution) trong những trò chơi DirectX 12 đã hỗ trợ FSR để chuyển dữ liệu khung hình qua mô hình Neural Rendering. Sau đó, các phép tính AI được thực hiện bằng nhân tăng tốc AI trên GPU AMD. Mặc dù RX 9000 hỗ trợ định dạng tính toán FP8 — một yếu tố quan trọng cho khối lượng công việc AI hiện đại — việc hỗ trợ cùng định dạng không đồng nghĩa hai kiến trúc cho hiệu năng ngang nhau, vì thiết kế phần cứng và backend xử lý khác biệt.

Phạm vi hỗ trợ phần cứng và hạn chế

Phiên bản hiện tại chủ yếu hướng tới Radeon RX 9000, với kiểm thử đầy đủ trên RX 9070 XT. Tác giả dự án ghi nhận RX 7000 cũng có thể chạy nhưng hiệu năng dự kiến thấp hơn do RDNA 3 không có khả năng xử lý FP8 tương tự RDNA 4. Những card Radeon đời cũ hơn chưa được hỗ trợ.

Công cụ hiện cần một trò chơi DirectX 12 đã tích hợp FSR, Windows 11 và trình điều khiển AMD Adrenalin 26.1.1 hoặc mới hơn. Vulkan chưa được bật ở thời điểm hiện tại nhưng nằm trong lộ trình phát triển.

Vấn đề an toàn và pháp lý khi thử nghiệm

DLSS-NR-on-AMD không công bố toàn bộ mã nguồn; người dùng tải về tập tin cài đặt EXE. Tác giả nhấn mạnh đây là giải pháp không được Nvidia hay AMD chứng nhận và người dùng tự chịu rủi ro khi cài đặt. Một số người dùng báo cáo Windows Defender đã cách ly tệp cài đặt, một hiện tượng thường gặp với phần mềm can thiệp vào luồng xử lý đồ họa, nhưng cũng là lý do để thận trọng — đặc biệt không nên thử trên máy chứa dữ liệu quan trọng.

Thêm nữa, công cụ không hoạt động với những trò chơi yêu cầu bật hệ thống chống gian lận, vì việc chèn thư viện và can thiệp lên luồng xử lý có thể bị phần mềm anti-cheat hiểu nhầm là hành vi không hợp lệ.

Ý nghĩa của thành tựu này

Về mặt kỹ thuật, việc chạy được mô hình Neural Rendering thiết kế cho Nvidia trên GPU AMD là một bước tiến đáng chú ý. Đây là minh chứng cho khả năng thích nghi của cộng đồng phát triển khi họ tái triển khai logic mạng thần kinh trên backend khác. Từ góc nhìn nghiên cứu/khám phá, đây là thử nghiệm thành công.

Tuy nhiên, xét đến mục tiêu thực dụng cho game thủ — tức là trải nghiệm mượt, khung hình đủ cao — hiện chưa có giá trị áp dụng đại trà. Dự án đang được tác giả và cộng đồng tối ưu dần: bản đầu ghi ~28 FPS, bản cập nhật nâng lên khoảng 33 FPS trên RX 9070 XT, cho thấy có tiến triển nhưng khoảng cách để ngang với hiệu năng trên phần cứng Nvidia vẫn lớn. Nhà phát triển đặt mục tiêu tối ưu sao cho RX 9070 XT tiến gần mức RTX 5070 Ti về hiệu năng dựng hình truyền thống, nhưng với DLSS 5 — vốn hưởng lợi lớn từ Tensor Core — nhiệm vụ này còn rất khó.

Lời khuyên thực tế cho người dùng

• Nếu bạn quan tâm đến khám phá kỹ thuật: có thể thử trên hệ máy phụ, không chứa dữ liệu quan trọng, và sao lưu trước khi cài.
• Nếu bạn cần trải nghiệm chơi ổn định: hiện chưa nên cài DLSS-NR-on-AMD cho máy chính vì hiệu năng có thể giảm mạnh và nguy cơ bị phần mềm bảo mật cảnh báo.
• Đối với người dùng RX 7000 hoặc card cũ hơn: kết quả có thể yếu hơn RX 9000; đợi bản công cụ hỗ trợ rộng hơn hoặc mã nguồn mở hoàn chỉnh để đánh giá an toàn.

Tự kiểm tra triển vọng: nên chờ hay thử?

Ngắn hạn: dự án là một bản thử nghiệm kỹ thuật, phục vụ mục đích nghiên cứu và chứng minh khả năng. Người mong muốn hiệu năng chơi game cao nên tiếp tục dựa vào giải pháp chính thức của nhà sản xuất.

Dài hạn: nếu cộng đồng tiếp tục tối ưu backend HIP, giảm overhead do các lớp xử lý phụ và có hỗ trợ rộng hơn cho Vulkan, khoảng cách hiệu năng có thể được thu hẹp. Tuy vậy, việc đạt mức hiệu năng ngang ngửa phần cứng Nvidia đã thiết kế chuyên cho loại tải AI này vẫn là thách thức lớn.

Câu hỏi thường gặp

DLSS-NR-on-AMD có phải là phần mềm chính thức từ Nvidia hay AMD không?

Không. Đây là dự án độc lập do một nhà phát triển bên thứ ba thực hiện, không được Nvidia hoặc AMD chứng nhận.

Có nên cài công cụ này trên máy chính không?

Không khuyến nghị. Vì tệp cài đặt hiện là EXE không công khai toàn bộ mã nguồn và có báo cáo bị Windows Defender cách ly, nên chỉ thử trên máy phụ và chấp nhận rủi ro.

DLSS 5 trên AMD có khả năng đạt hiệu năng ngang RTX 5070 Ti không?

Theo mục tiêu nhà phát triển, họ muốn tối ưu để RX 9070 XT tiệm cận RTX 5070 Ti về hiệu năng dựng hình truyền thống, nhưng với DLSS 5 — vốn phụ thuộc vào Tensor Core — khoảng cách thực tế vẫn rất lớn tại thời điểm hiện tại.

Kết luận

Việc tái triển khai DLSS 5 trên GPU AMD là minh chứng cho khả năng kỹ thuật và nỗ lực cộng đồng mod. Song, thành tựu này còn mang tính thử nghiệm nhiều hơn là giải pháp thực dụng cho game thủ vì chi phí hiệu năng hiện vẫn còn cao. Trong khi tiếp tục theo dõi những cải thiện về hiệu năng và mở rộng hỗ trợ nền tảng, người dùng nên cân nhắc rủi ro trước khi cài trên hệ máy chính.

Để tiếp tục khám phá những ký ức gắn với không gian chơi tương tự và hiểu vì sao một câu hô có thể làm quán net dậy sóng, bạn có thể đọc thêm bài viết ký ức quán net Counter-Strike mang lại góc nhìn sinh động về thời ngồi cạnh nhau trong quán, màn hình CRT và những nghi thức nhỏ khiến cộng đồng game thủ gắn bó.

Nếu bạn quan tâm đến cách trò chơi trực tuyến tạo ra kỷ niệm và mối liên hệ giữa người chơi, bài viết về ký ức Võ Lâm Truyền Kỳ và cảm xúc người chơi phân tích vì sao một thế giới ảo có thể còn đọng lại trong ký ức hơn cả những vật phẩm trong game.

Với góc nhìn từ nền tảng và phần cứng, nếu bạn muốn hiểu rõ hơn về hành trình Windows on Arm chuyển sang giai đoạn thực dụng — từ chip tới ứng dụng — hãy tham khảo bài viết phân tích Windows on Arm và hệ sinh thái để nắm các yếu tố làm thay đổi bức tranh PC hiện nay.